Sản xuất gạch không nung thuộc chương trình phát triển vật liệu xây không nung tầm nhìn 2020 của Chính phủ.

Bài viết nói đến 3 vấn đề chính sau:

  1. Gạch không nung là gì. Vì sao sản xuất gạch không nung lại là đón đầu xu hướng tương lai.
  2. Lợi ích kinh tế từ đầu tư sản xuất gạch không nung.
  3. Quy trình sản xuất gạch không nung.

Gạch không nung là gì?

Gạch không nung là loại gạch xây, sau khi được tạo hình thì tự đóng rắn đạt các chỉ số về cơ học (cường độ nén, uốn, độ hút nước…) mà không cần qua nhiệt độ. Độ bền của viên gạch không nung được gia tăng nhờ lực ép hoặc rung hoặc cả ép lẫn rung lên viên gạch và thành phần kết dính của chúng.

Gạch không nung
Gạch không nung

Xem thêm: Cát nhân tạo là gì

Về bản chất của sự liên kết tạo hình, gạch không nung khác hẳn gạch đất nung. Quá trình sử dụng gạch không nung, do các phản ứng hoá đá của nó trong hỗn hợp tạo gạch sẽ tăng dần độ bền theo thời gian. Các nghiên cứu và thử nghiệm kiểm chứng tại các nước tiên tiến đã chứng minh: Độ bền, độ rắn viên gạch không nung tốt hơn gạch đất sét nung đỏ.

Tại các nước Mỹ, Đức, Nhật Bản, gạch không nung được dùng rất phổ biến trong xây dựng chiếm đến 80%.

Ứng dụng của gạch không nung

  • Gạch không nung được dùng cho các công trình dân dụng: Nhà ở, biệt thự, nhà phố cũng những các công trình dân dụng nhỏ.
  • Công trình công cộng: Gạch không nung đang dần chiếm lĩnh hoàn toàn thị trường này, các công trình lớn, tòa nhà, cao ốc, cầu cống, đường sá, các công trình trường học, bệnh viện, nhà máy.
  • Công trình tư nhân: Với đặc tính cách âm, cách nhiệt, gạch không nung được sử dụng rất nhiều trong các nhà máy, các công trình sản xuất lớn.

Tốt hơn cho môi trường

Theo tính toán, nhu cầu sử dụng vật liệu xây dựng cả nước đến năm 2020 khoảng 33 tỷ viên. Để sản xuất 1 tỷ viên gạch nung phải tiêu tốn 1,5 triệu m3 đất sét (tương đương 75ha đất khai thác ở độ sâu 2m), 150.000 tấn than và thải ra môi trường 0,57 triệu tấn CO2.

Như vậy, đến năm 2020, mỗi năm chúng ta phải tiêu tốn 50 triệu m3 đất sét (tương đương 2.500 ha đất khai thác ở độ sâu 2m), 5 triệu tấn than và thải ra môi trường 19 triệu tấn CO2 gây ô nhiễm môi trường và hiệu ứng nhà kính, ảnh hưởng đến an ninh lương thực.

Việc sản xuất gạch không nung thay thế dần gạch đất nung sẽ giúp giảm mức phát thải khí nhà kính hàng năm, đồng thời giảm dần việc sử dụng nhiên liệu hóa thạch và đất màu để làm gạch, giúp tăng sử dụng phế thải công nghiệp, có thể tiết kiệm khoảng 1.000 ha đất nông nghiệp hàng năm.

Trước tình hình này, Chính phủ đã có quyết định số 567 ngày 28/4/2010 phê duyệt chương trình phát triển vật liệu xây không nung đến năm 2020 và quyết định số 1686 ngày 19/9/2014 phê duyệt dự án “Tăng cường sản xuất và sử dụng gạch không nung tại Việt Nam”, do Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc tài trợ, từ nguồn vốn của Quỹ môi trường toàn cầu và giao cho Bộ Khoa học & Công nghệ chủ trì, cùng Bộ Xây Dựng đồng thực hiện.

Những thuận lợi khi sản xuất gạch không nung tại Việt Nam

Gạch không nung ở nước ta có nhiều thuận lợi trong quá trình phát triển như nguồn nguyên liệu, nhân công cũng như các chế tài quy định khuyến khích sản xuất vật liệu không nung. Cụ thể:

  • Nguồn nguyên liệu rất dễ kiếm, giá thành thấp. Như là xi măng, cát vàng, bột đá và phụ gia, không phải dùng nguyên liệu đất sét gây ảnh hưởng lớn đến môi trường và đất đai như trong công nghệ sản xuất gạch nung đốt lò truyền thống.
  • Sản xuất vật liệu không nung không dùng hóa chất hay phụ gia độc hại, nước sử dụng ít và có khả năng tuần hoàn, không có các chất thải dạng rắn, lỏng, khí nên không gây ô nhiễm môi trường.

Ngoài ra, gạch không nung còn có khả năng cách âm, cách nhiệt tốt, độ phẳng, độ đồng đều, độ bền, chống thấm của viên gạch đều cao hơn nhiều so với gạch nung, vì thế được ưu tiên phát triển hơn. Đồng thời, giá thành so với vật liệu thông thường, khi sử dụng vật liệu không nung, các công trình sẽ tiết kiệm được khoảng từ 15 đến 20%.

Sản xuất gạch không nung. Nguồn ảnh từ Công Ty TNHH Vật Liệu Nhiệt Phát Lộc

Nhận thấy điểm nổi bật của gạch không nung, những thuận lợi trong sản xuất gạch không nung tại Việt Nam, một số đơn vị trong xây dựng đã mạnh dạn đón đầu tương lai, đầu tư chế tạo và cung cấp đến thị trường dây chuyền thiết bị sản xuất gạch không nung, tự động hóa cao với nhiều mẫu mã đa dạng, phù hợp với thực tiễn trong nước.

Xem thêm về Trạm Trộn Bê Tông

Quy trình sản xuất gạch không nung

Nguyên liệu chính trong qui trình sản xuất là những vật liệu tận dụng sẵn có như: cát, mạt đá, xỉ than, xi măng PC40, nước.

Các bước thực hiện như sau:

Bước 1: Xử lý nguyên liệu
Mạt đá, cát, xỉ than, đất sỏi, đất đồi… được phân loại, hạt thô lớn sẽ được sàn lọc hoặc nghiền nhỏ (kích thước hạt ≤ 5mm là chuẩn). Sau khi nghiền thì được dữ trữ ở kho bãi tập kết để tiện cho việc trộn cấp phối. Xi măng và nước cũng được cất trữ tại kho bãi chứa nguyên liệu.

Bước 2: Cấp nguyên liệu vào máy ép gạch không nung tự động
Dùng các phễu chứa liệu, băng tải liệu, cân định lượng, bộ phận cài đặt phối liệu. Sau khi nguyên liệu được cấp đầy đủ vào các phiễu chứa (nhờ máy xúc), một phần nguyên liệu được đưa xuống ban cân theo công thức phối trộn đã cài đặt từ trước đó (cấp phối bê tông đã quy định). Qua công đoạn này, nguyên liệu sẽ được cấp theo công thức phối trộn đã được cài đặt.

Bước 3: Trộn đều các nguyên liệu
Cùng với các cốt liệu (mạt đá), nước và xi măng cũng được đưa vào máy trộn một cách hoàn toàn tự động theo quy định cấp phối. Sau đó thì nguyên liệu được trộn ngấu đều theo thời gian đã cài đặt. Sau đó hỗn hợp được tự động đưa vào ngăn phân chia nguyên liệu ở khu vực máy tạo hình nhờ hệ thống băng tải chuyền.
Ở khu vực chứa khay (pallet) làm đế trong quá trình ép và chuyển gạch thành sản phẩm ra khỏi dây chuyền. Khay này có thể làm bằng nhựa tổng hợp siêu bền và chịu lực nén, rung động lớn.

Bước 4: Máy tạo hình sản phẩm
Nhờ hệ thống thủy lực, máy hoạt động theo cơ chế ép kết hợp với rung tạo ra lực rung ép rất lớn để hình thành lên các viên gạch block đồng đều, đạt chất lượng cao với độ ổn định tốt. Cùng với việc phối trộn nguyên liệu, bộ phận tạo hình nhờ ép rung này là hai yếu tố vô cùng quan trọng để tạo ra sản phẩm gạch theo như ý muốn.

Bước 5: Tự động ép mặt cho gạch
Là bộ phận giúp tạo màu bề mặt cho gạch tự chèn. Nó sẽ trở lên không cần thiết nếu ta không muốn sản xuất gạch tự chèn, gạch trang trí.

Bước 6: Tự động chuyển và xếp gạch
Là máy tự động chuyển và xếp từng khay gạch vào vị trí định trước một cách tự động hóa. Nhờ đó mà ta có thể chuyển gạch vừa sản xuất ra hoặc tự động chuyển vào máy sấy tùy theo mô hình sản xuất.

Cơ hội cho nhà tiên phong

Theo định hướng phát triển 2020 của Chính phủ thúc đấy quá trình sản xuất và sử dụng gạch không nung trên toàn quốc, thị trường gạch không nung hứa hẹn sẽ bùng nổ trong thời gian sắp tới và đem đến nhiều giá trị to lớn cho các đơn vị đi đầu trong ngành.

CÂU HỎI CỦA BẠN

Vui lòng thêm bình luận!
Vui lòng thêm Họ Tên